Manifest aranès
Setembre 30, 2008, 2:12 pm
Classificat com a: General

Manifèst

Denonciam publicaments es mesures deth Conselh Generatz d’Aran e eth

Departament de Miei ambient dera Generalitat per çò qu’ei de l’orde de

captura de l’orssa Hvala per part dera sua escòla mairau de miei ambient.

La consideram ua accion desmesurada e injustificada, desproporcionada

damb era magnitud de l’incident arribat eth passat 23 d’en octobre: er

ua batuda de pòrcs senglars en baish Aran, l’uas siguec detectat pes

gossets dera batuda e lo perseguiren. Aguesta orssa, en tot senter-se

menaçada e acorralada, hugic desesperadament, e en tot trobar-se eth

caçaire apròp, e a causa dera coïncidéncia fortuita, l’orssa li produsic

herides, fòrça leugèrs. Es hèts aubedissen a ua quita conducta dera

reaccion d’espant e persecucion de l’animau, e ne cap cas arresponen a

un assag d’atac gratuït, donques que l’uas, s’auesse atacat eth caçaire

e li auesse mossegat era cama, Tau e com arrecuelhen es mejans de

comunicacion, li auesse hèt herides de caractèrforça grèu, eth hèt

qu’eth caçaire sonque age ua herida ath braç se gotilh a que l’uas non

auie intencion d’atacar e hèr mau.

A deseme de l’an 93 era generalitat, amassa damb eth govèrn francés e es

govèrns d’Aragon e Navarra signèren eth convèni LIFE pera reintroduccion

de l’ors en Pirenèu, era agla de mar e era craba sauvatja. Era

Generalitat, qu’eth principi non va reintrodusir exemplars d’ors, se que

se mantenguec ath LIFE en tot aplicar era inversion dera UE, uns 200

milions des ancianes pessetes, es mesures de sensibilizacion ambientau

sus l’ors. Fin finau tres orssi sigueren reintrodusits entre es ans 1996

e 1997.

Auti espacis damb orssi

Ara sarrada cantàbrica se tròben era l’actualitat uns 150 orssi, e

pendent aguesta primauera deth 2008 se localizèren ues 30 cries, en tot

èster atau un des melhors periòdes reproductori des darrèri ans. Er

aguesta zòna, qu’a era poblacion mès importanta d’orssi dera peninsula,

non i a agut jamès cap atac de gravetat sus era poblacion.

L’ors, espècia prioritària d’emparament

Aguest animau auie tostemp estat present enes nòsti Pirenèus, e eth

darrèr exemplar desapareissec as ans 90. Era UE damb era intencion de

restablir ua espècia que l’òme auie extinguit, aprovèc un programa de

reintroduccion. Aguesta espècia se tròbe protegida pera Directiva

europèa d’Abitats 92/43/CEE, que considère l’ors ua espècia prioritària

e exigís as estadi membres eth maximal emparament sus aguesta espècia e

es endrets a on demore.

L’accion deth Conselh Generau d’Aran supause un presomptiu delicte

contra eth miei ambient. En tot atier çò qu’exprimissen es capítols III

e IV deth Còdi Penau, er III concernent es delictes contra es recorsi

naturaus e eth miei ambient, eth concrèt çò qu’indique eth sòn article 330

Article 330

Eth que, er un espaci naturau protegit, damatge grèvaments bèth un des

elements qu’auràn servit a qualificar-lo, comet ua fauta ne la pene de

preson d’un a quate ans e multa de dotze a vint-e-quate mesi.

E eth capítol IV, concernent es delictes relatius ar emparament dera

flòra e fauna, tau e com arrecuelhen es articles 334 e 338:

Article 334

1. Eth que caçarà o pesque espècies menaçades, realize activitats

qu’empedisquen o dificulten era sua reproduccion o migracion, en tot

contravier as leis o disposicions de caractèr generau protector des

espècies de fauna silvèstre, comercie o trafique damb aguestes o damb es

sues rèstes li cau èster punit damb era pena de preson de quate mesi a

dus ans o ua multa d’ueit a 24 mesi e, eth tot cas, inabilitacion

especiau entà exercir eth dret de caçar o pescar per un temps de dus a

quate ans.

2. Era pena s’a d’imposar er era mitat superiora se se tracte d’espècies

o subespècies

catalogades eth perilh d’escandilhament.

Article 338

Quan es conductes que definís aguest títol afècten bèth espaci naturau

protegit, s’an d’imposar es penes superiores eth grad as previstes

respectivaments.

Per tota l’exposada, demanam:

Qu’era basa as competéncies que li es sues pròpries ath sindic deth

Conselh Generau dera Val d’Aran, ath conselhèr de Miei Ambient dera

Generalitat de Catalonha, ara directora generau de Miei Naturau deth

Departament de Miei ambient dera Generalitat e ath còrs de Mòssos

d’Escuadra dera Val d’Aran, que se paralise l’accion promoiguda peth

Conselh Generau d’Aran de capturar l’orssa Hvala e se constituïsque ua

comission de seguiment qu’apòrte solucions entà hèr compatibla era

preséncia de l’ors enes airaus ruraus des comarques a on a preséncie.

IPCENA Emprenerà totes es accions legaus de besonh amassa damb d’auta

collectius entà per’mor de deféner era preservacion de l’ors brun enes

Pirenèus.

Lhèida, en 24 octobre 2008

Mès informacion:

IPCENA – EdC

Institucion de Ponent entara Conservacion e er Estudi der Entorn Naturau

Pl. Gramaticians, 2 baishi

25002 Lhèida

973 26 37 93

Desactiva els comentaris